
Маданият (120)
Исломий халифаликнинг охирги давридаги Усмонийлар салтанатининг 1923 йилда ағдарилиши ортидан, насроний Европа Ислом ва халифалик устидан аламли ва оғриқли йўл билан қозонган ғалабасини нишонлаш учун тантана ўтказмоқчи бўлди. Бунинг учун халифаликнинг пойтахти бўлган Анқара шаҳрида Европа гўзаллари ичидан маликасини танлаш учун «Нафосат» мусобақасини уюштирди. Мусобақада Туркия давлати тарихида илк бор турк қиз ҳам иштирок этди. У – секуляр Туркия намояндаси Кериман Халис Эже эди.
Бугунги кунда Янги Зеландия масжидларида рўй берган мусулмонларни отиб ташлаш ва яқин кунларда Россияда кенг прокатга чиқарилиши лозим бўлган «Болқон чегараси» янги триллери ўртасида қандай ўхшашлик бор? Бундай саволнинг ўзи бемаъни бўлиб кўриниши мумкин. Бироқ, афсуски, уни бериш учун барча асослар бор, боз устига, унга бериладиган жавоб жуда ғамгин бўлиши мумкин.
Душманга каршилик кўрсатиш учун унинг уруш олиб бориш усулларини ўрганиш муҳим. Фақат рақибнинг усулларини билган ҳолдагина амалий ҳимояланиш ва унга қаршилик кўрсатиш мумкин. Сир эмаски, замонавий уруш бу – ахборот уруши. «Жаҳон ҳукумати», «Уч юзлар қўмитаси» ва бошқа майда ҳукмрон ташкилотлар айнан ахборот қуроли ёрдамида бизни қулликда ушлаб туради. Қулдорларнинг севимли ва асосий воситаларидан бири эса бу – қўрқувдир.
Бу воқеа оғир вазн тоифасида бокс бўйича собиқ чемпион Муҳаммад Алининг олдига унинг қизлари камтарона бўлмаган кийимда ташриф буюрган пайтда содир бўлган.
Унинг қизларидан бирининг сўзларига кўра:
Сенда саломатлик ва фаровонлик барқ уриб турибди. Кўзларинг нақадар ажойиб порлайди, юзинг бахмалдек, қўлларинг ҳар доим илиқ ва майин… Бизга ҳам косметикангнинг сирини айт!» - сўрашди дугоналари муслима қиздан. У кўзларини кўтарди… ва табассум билан жавоб қилди:
Каъбанинг ички қисми қандай кўринишга эга эканлиги ҳақида кўпчилик билмайди. Каъба шифтини учта устун кўтариб туради. Ҳар бир устун асосий фаришталардан бири номини олган. Устунлар устки қисмига бир нечта ёритиш чироқлари осилган кўндаланг тўсин маҳкамлаб қўйилган.
Бу мультфильмнниг қанчалик оммавийлашганини ҳатто хаёлингизга ҳам келтира олмайсиз! Мультикнинг ўзи ҳам, ўйинчоқ-Маша ҳам – уларни ҳозирда Эрон, Индонезия, Саудия Арабистони, Миср ва ҳатто Покистонинг исталган ўйинчоқлар дўконидан топиш мумкин.
Бу дунё жадал равишда оғир маъсиятлар ва куфрга ғарқ бўлиб бормоқда. Биз бу нарсаларга шу даражада бефарқмизки, хатто оғир гуноҳлар, ширк ва куфр катта залолат эканини билиб туриб ҳам ўзимиз бу нарсаларга алоқамиз борлигини ўйлаб ҳам кўрмаймиз. Аксар мусулмонлар тош ёки дарахт тотемларга илоҳ тимсоли дея очиқчасига сиғанадиганларни мушриклар деб ҳисоблайдилар.
"Умар" телесериали кейинги пайтларда омма оғзига тушиб, ҳаддан ошиқ шов-шувга сабаб бўлди, турли оммавий ахборот воситаларида, ижтимоий тармоқларда кенг муҳокама қилинди. Қизғин баҳс ва мунозараларни қўзғаган мавзулардан бири саҳобалар ролини филмларда ўйнашдир. Бу масала хилофли масалалардан бўлиб, фиқҳий академияларнинг аксари бунга рухсат беришмайди.
Яқинда Исломни қабул қилганлар ва ҳатто ғайридинлар ҳам кўпинча Исломдаги жинслар бўлинишидан шикоят қилишади. Турмушга чиққанимдан кейин мен ҳам шу нарсадан қўрқар эдим. Бундан ташқари, Ислом ва мусулмонлар маданиятидаги бундай бўлиниш аёллар ҳуқуқи ва рўмол тушунчасига бориб тақалар эди.
Янги йил байрами яқинлашгани сари мусулмонлар долзарб масалани муҳокама қилишга шўнғиб кетишади: бошқа дин эътиқодида бўлган инсонларни уларнинг байрамлари билан табриклаш мумкинми? Мунозаралар шу даражада кучайиб кетганлигидан, баъзида бутун ислом дунёси келажаги уларнинг тортишувлари натижасига боғлиқдек туюлади.
Ҳаммаёқ чиройли ранглардан порласа, каттаю-кичик қарсиллаган овозлардан завқланиб, шўх-шодон қийқирса, бунинг нимаси ёмон дерсиз? Гап шундаки, бу ҳаракатларнинг асл мақсади «ёвуз руҳларни» қўрқитиш, уларни ҳайдашдир. Қадимги қабилалар оловга жуда катта аҳамият беришган. Олов ёрдамида исиниш, овқат пишириш, хавф-хатар ҳақида огоҳлантириш ёки бошқа нарса ҳақида хабар қилиш мумкин бўлган.
Ҳеч кимга сир эмас, инсон ҳаётида шундай дамлар бўладики, у қайси миллат, ирқ, дин ёхуд конфессияга мансублигидан қатъий назар ўзининг феъл-атворини оммага номаълум тарафдан намоён қилади. Асосан жаҳл чиққанда, бахтсиз ҳодиса рўй берганда ёки қаттиқ хурсанд бўлиб кетганда бундай ҳолатни кузатиш мумкин.
Янгиликлар
- Британия разведкаси: Украинада 200-250 минг россиялик аскар қириб ташланган
- АҚШ «Озодлик Радиоси»ни молиялаштиришни тўхтатди
- Аллоҳу Акбар! Надежда Кеворкова суд залида озод қилинди!
- АҚШ Ғазони тиклаш бўйича мусулмонлар режасини рад этди
- Ўзбекистон армиясида дронга қарши курашиш бўлинмалари ташкил этилади